Hướng dẫn Chẩn đoán và Điều trị bệnh lý Đái tháo đường (ĐTĐ) của Hiệp hội Đái tháo đường Hoa Kỳ (ADA, American Diabetes Association) nhấn mạnh tầm quan trọng của ba yếu tốt cốt lõi trong quản lý ĐTĐ type 2 bao gồm: Liệu pháp dinh dưỡng, Vận động thể lực và Liệu pháp điều trị với thuốc.
Vậy “Kiềng ba chân” này quan trọng như thế nào trong quản lý ĐTĐ type 2?
Đầu tiên
LIỆU PHÁP DINH DƯỠNG Y HỌC (MNT, Medical Nutrition Therapy) được ADA ủng hộ đầu tiên vào năm 1989 và được xem như một phương pháp quan trọng trong điều trị ĐTĐ type 2. Theo nghiên cứu, việc tuân thủ chế độ dinh dưỡng được chuyên gia dinh dưỡng thiết kế giúp cải thiện rõ ràng chỉ số HbA1c từ 1.0 - 1.9% trên bệnh nhân ĐTĐ type 1 và 0.3 - 2.0% trên bệnh nhân ĐTĐ type 2 [1]. Từ đó, các hiệp hội chuyên khoa và chuyên gia khuyến cáo liệu pháp dinh dưỡng y học nên được áp dụng và cá nhân hóa đối với mỗi bệnh nhân ĐTĐ cho dù đang trong giai đoạn nào của bệnh [2].
Hội Nội tiết và Đái tháo đường Việt Nam khuyến nghị bữa ăn của người đái tháo đường luôn cần đủ 4 nhóm thực phẩm chính: Nhóm bột đường, Nhóm đạm, Nhóm béo, Rau và trái cây. Trong đó, 50 - 55% năng lượng đến từ chất bột đường, 20-30% năng lượng đến từ chất béo và 20-25% năng lượng đến từ đạm. Đặc biệt, bệnh nhân có thể sử dụng dinh dưỡng chuyên biệt đái tháo đường để thay thế bữa ăn chính và/hoặc bữa phụ khi có nhu cầu. [3]
Tiếp đó
ADA khuyến cáo bệnh nhân ĐTĐ bất kể type 1 hay type 2 nên VẬN ĐỘNG THỂ LỰC với cường độ trung bình đến cao trong vòng ít nhất 150 phút/tuần, ít nhất 3 ngày/tuần và không nghỉ quá 2 ngày [2]. Việc vận động thể lực thường xuyên phù hợp được ADA và Hiệp hội Nghiên cứu về Đái tháo đường Châu Âu (EASD) ghi nhận không chỉ cải thiện các chỉ số chuyển hoá như nồng độ đường huyết, huyết áp, HbA1c mà còn giảm tình trạng trầm cảm và nâng cao chất lượng cuộc sống của bệnh nhân [4].
Cuối cùng
Việc bệnh nhân ĐTĐ trì hoãn điều trị tích cực có thể làm gia tăng mối nguy cơ mắc các bệnh lý mạch máu lớn (tim mạch và bệnh động mạch ngoại biên) và bệnh lý mạch máu nhỏ (động mạch thận, động mạch võng mạc của mắt). Để giảm các nguy cơ biến chứng này, ADA nhấn mạnh việc SỬ DỤNG CÁC LOẠI THUỐC GIÚP KIỂM SOÁT ĐƯỜNG HUYẾT là một phương pháp điều trị quan trọng, không nên trì hoãn đối với bệnh nhân ĐTĐ type 2.
Dựa vào các bệnh lý đồng mắc, khả năng tiếp cận điều trị, nguy cơ hạ đường huyết, chi phí, tác dụng phụ có thể có, mức độ dung nạp với thuốc cũng như mong muốn của bệnh nhân, nhân viên y tế sẽ đưa ra những lựa chọn điều trị phù hợp để giúp đạt mục tiêu kiểm soát đường huyết và cân nặng đồng thời giảm thiểu nguy cơ các bệnh lý tim mạch [5].
Như vậy, Liệu pháp dinh dưỡng y học, Vận động thể lực và Liệu pháp điều trị với thuốc là ba yếu tố cốt lõi quan trọng tạo nên “Kiềng ba chân” vững chắc trong quản lý ĐTĐ một cách toàn diện. Khuynh hướng điều trị cá nhân hóa khuyến khích bệnh nhân chủ động tìm hiểu ba khía cạnh điều trị nêu trên và thảo luận cùng với nhân viên y tế để được tư vấn chế độ điều trị phù hợp, hiệu quả.
__________________________________________________________________________________________________________________________
1. Marion J Franz et al. J Acad Nutr Diet . 2017 Oct;117(10):1659-1679. DOI: 10.1016/j.jand.2017.03.022
2. American Diabetes Association Professional Practice Committee. Diabetes Care . 2024 Jan 1;47(Suppl 1):S77-S110. DOI: 10.2337/dc24-S005
3. Hội Nội tiết và Đái tháo đường Việt Nam. “Hướng dẫn dinh dưỡng và luyện tập thể lực cho người bệnh tiền đái tháo đường và đái tháo đường”
4. John B Buse et al. Diabetes Care . 2020 Feb;43(2):487-493. DOI: 10.2337/dci19-0066
5. American Diabetes Association Professional Practice Committee. Diabetes Care . 2024 Jan 1;47(Suppl 1):S158-S178. DOI: 10.2337/dc24-S009
#LAJOHEALTH#HEALTHCARE#DIABETES
----
LAJO LTD CO.,
Lajo Health
Email: support@lajo.vn
